Глаголы на -άμαι: κοιμάμαι, θυμάμαι, φοβάμαι
Коротко
Κοιμάμαι «сплю», θυμάμαι «помню», φοβάμαι «боюсь», λυπάμαι «мне жаль» — как глаголы на -ομαι, но с α и с ударением всегда на окончании: κοιμάμαι, κοιμάσαι, κοιμάται. «Мы» — как у -ομαι: κοιμόμαστε.
Что происходит
Глаголы на -ομαι вы знаете: έρχομαι, κάθομαι, σηκώνομαι. Есть небольшая группа глаголов на -άμαι — и в ней самые нужные: κοιμάμαι «сплю», θυμάμαι «помню», φοβάμαι «боюсь», λυπάμαι «мне жаль». Окончания у них почти те же, но с α, и ударение всегда на окончании.
Как
Основа + -άμαι, -άσαι, -άται, -όμαστε, -άστε, -ούνται: κοιμάμαι, κοιμάσαι, κοιμάται, κοιμόμαστε, κοιμάστε, κοιμούνται. «Мы» совпадает с -ομαι: κοιμόμαστε, как σηκωνόμαστε (пишут и κοιμούμαστε — тоже верно). «Они» — -ούνται, а не -ονται. У «вы» в разговоре говорят и κοιμόσαστε, но пишут κοιμάστε: в заданиях κοιμόσαστε засчитаем с пометкой «почти». В заданиях этого правила тонос проверяется строго. Прошедшего у этих глаголов пока нет. О вчерашнем говорите без них: Χθες πήγα για ύπνο αργά — «вчера я поздно лёг».
Контраст с русским
После φοβάμαι и θυμάμαι — винительный, как после έχω: Φοβάμαι τους σκύλους — «боюсь собак», Δεν θυμάμαι το όνομά του — «не помню его имени»: русское «чего» здесь не нужно. «Боюсь, что…», «помню, что…» — φοβάμαι ότι…, θυμάμαι ότι… «Боюсь (делать)» — φοβάμαι να: Φοβάμαι να οδηγώ τη νύχτα. Λυπάμαι — не «грущу», а «мне жаль»: Λυπάμαι, δεν μπορώ.
Ловушка
Не κοιμέσαι, κοιμέται, как у -ομαι: здесь α — κοιμάσαι, κοιμάται. «Ты» и «он» различаются одной буквой: κοιμάσαι «ты спишь» — κοιμάται «он спит».
Таблицы
κοιμάμαι, θυμάμαι, φοβάμαι
| сплю | помню | боюсь | |
|---|---|---|---|
| εγώ | κοιμάμαι | θυμάμαι | φοβάμαι |
| εσύ | κοιμάσαι | θυμάσαι | φοβάσαι |
| αυτός, αυτή | κοιμάται | θυμάται | φοβάται |
| εμείς | κοιμόμαστε | θυμόμαστε | φοβόμαστε |
| εσείς | κοιμάστε | θυμάστε | φοβάστε |
| αυτοί, αυτές | κοιμούνται | θυμούνται | φοβούνται |
-ομαι и -άμαι
| встаю | сплю | |
|---|---|---|
| εγώ | σηκώνομαι | κοιμάμαι |
| εσύ | σηκώνεσαι | κοιμάσαι |
| αυτός, αυτή | σηκώνεται | κοιμάται |
| εμείς | σηκωνόμαστε | κοιμόμαστε |
| εσείς | σηκώνεστε | κοιμάστε |
| αυτοί, αυτές | σηκώνονται | κοιμούνται |
Исключения
- λυπάμαιλυπάμαι «мне жаль» меняется так же, но нужно почти всегда «я»: Λυπάμαι, δεν μπορώ. Λυπάμαι πολύ.
Частые ошибки
Неверно:
κοιμέσαιВерно: κοιμάσαι
Почему: У глаголов на -άμαι — α: κοιμάσαι, κοιμάται. -εσαι, -εται — у -ομαι: έρχεσαι, έρχεται.
Неверно:
κοιμόμαιВерно: κοιμάμαι
Почему: «Я» — κοιμάμαι: α и ударение на окончании. «-όμαι» не бывает.
Неверно:
κοιμώνταιВерно: κοιμούνται
Почему: «Они» — -ούνται: κοιμούνται, φοβούνται, θυμούνται.
Неверно:
κοιμάσαιВерно: κοιμάται
Почему: «Он, она» — κοιμάται. κοιμάσαι — «ты спишь»: разница в одной букве.
Неверно:
Φοβάμαι των σκύλων.Верно: Φοβάμαι τους σκύλους.
Почему: После φοβάμαι — винительный, как после έχω: кого? — τους σκύλους.
Примеры
Κοιμάσαι καλά τη νύχτα;
Ты хорошо спишь по ночам?
Το μωρό κοιμάται στο δωμάτιό του.
Малыш спит в своей комнате.
Το Σάββατο κοιμόμαστε μέχρι τις δέκα.
По субботам мы спим до десяти.
Τα παιδιά φοβούνται τον οδοντίατρο.
Дети боятся стоматолога.
Не путать с
Дальше
Отработать правило
Упражнения, проверка и повторение — в уроке A1 · «Работа и учёба»
Начать с A0 бесплатно